 | توسعه منابع انساني، در سازمانهاي امروزين نقش كليدي و تعيينكنندهاي را ايفا ميكند. بقاي سازمانها در دنياي پر رقابت، وابستگي شديدي به انسانهاي توانمند دارد و توانمندي انسانها و شكوفا شدن استعدادها و ارتقا سطح مهارتي آنها، تنها با آموزش و بهويژه با به كارگيري شيوههاي نوين آموزشي محقق ميشود. بسياري از انديشمندان حوزه منابع انساني بر اين باورند كه برنامههاي آموزش عالي و آموزشهاي عمومي كه در كشورها به اجرا درميآيند، پاسخگوي نيازهاي سازمانهاي امروزين نيستند؛ اين واقعيت، مديران ارشد سازمانها را بر آن داشته است تا براي رفع نيازهاي خاص خود تدابير ديگري را بينديشند تا بر آن اساس بتوانند دانش و مهارتهاي مورد نياز كاركنان را همسو با استراتژيها و برنامههاي واقعي خود تأمين كنند و بدين ترتيب قابليتهاي سازماني را افزايش داده و حضور خود را در بازارهاي رقابتي حفظ نمايند. ايجاد دانشگاههاي سازماني، يكي از اين تدابير است. امروزه واژه ”دانشگاه سازماني“، ديگر براي مديران ناآشنا نيست، شايد توسعه اين دانشگاهها و تأسيس تعداد فراواني از آنها در كنار شركتهاي بزرگ و پرآوازه جهان باعث شده است تا كم و بيش از نقش و تأثير اين نوع مراكز آموزشي اطلاعاتي را كسب كرده باشيم. تجربهاي كه اين شركتها در توسعه منابع انساني، يا حتي براي جذب و استخدام كاركنان جديد خود كسب كردهاند، دليلي روشن بر اهميت استراتژيك اين مراكز آموزشي است كه در آنها شيوههاي نوين آموزش به كار گرفته ميشوند. كتاب حاضر تلاش دارد تا دانشگاههاي سازماني را از زواياي مختلف، از ضرورت تأسيس تا ارزيابي اثربخشي، مورد بررسي قرار دهد.
|
 | تعداد سازمانهايي كه به دنبال تغيير هستند، همچنان رو به افزايش است. سرعت نوآوري در تكنولوژي و پيوستهبودن آن، از جمله عوامل محركي است كه تغيير در سيستمها و فرايندهاي سازماني را ايجاب ميكند. پيدايش و فراگيرشدن سريع اينترنت كه دسترسي به دانش و اطلاعات را بسيار سريعتر از پيش مقدور ساخته است نيز عامل مهم ديگري در اين زمينه به شمار ميرود. به اين عوامل، بايد انتظارات كاركنان را نيز اضافه كرد كه امروزه خيلي آزادانهتر بين سازمانهاي مختلف جابهجا ميشوند؛ و البته كه جهانيسازي و تاثيرات وسيعي كه برمديريت سازمانها و پيچيدهتركردن حضور در بازارهاي رقابتي داشته است، اهميت خاص خود را در لزوم تغيير در سازمانها همچنان حفظ كرده است؛ و ترديدي نيست كه تغيير در سازمانها يك حقيقت و واقعيتي انكار ناپذير در منحني عمر هر سازمان است. عليرغم اهميت فراواني كه تغيير سازماني دارد، بسياري از برنامههاي تغيير در دستيابي به اهداف از پيش تعيين شده، با شكست مواجه ميشوند. اين شكست، تاثيرات منفي در كاركنان باقي ميگذارد و هرگونه تلاشهاي بعدي را براي ايجاد تغيير با مشكلات بيشتري مواجه ميسازد. اين پيچيدگيها باعث شده است كه ترس از مديريت تغيير و عواقب ناخوشايند ناشي از عدم موفقيت احتمالي آن، از مهمترين نگرانيهاي رهبران سازمانها محسوب ميشود. رهبران سازمانها نقش تعيين كنندهاي در مديريت تغيير ايفا ميكنند. آنها بايد با اصول و مباني مديريت تغيير آشنا باشند و خود به عنوان يك الگو براي معرفي ارزشها، رفتارها و ملاحظاتي كه انتظار ميرود كاركنان سازمان آنها را به كار بندند، عمل كنند. آنها بايد اطمينان حاصل كنند كه تغييرات در سازمان، مورد قبول كليه كاركنان واقع شده و رويكردهاي آن به طور كامل به كار گرفته ميشود و در نهايت رضايت همه ذينفعان را تامين خواهد كرد. پروفسور شوجي شيبا، اصول، مباني، مفاهيم، ابزارها و تكنيكهاي مديريت تغيير را در كتاب حاضر به خوبي تشريح كرده است و با ارائه مثالهاي آموزنده تلاش دارد تا رهبران سازمانها را با اين موضوع بسيار پراهميت آشنا سازد. |
 | جايزه ملي بهرهوري و تعالي سازماني در نخستين سال اجراي خود يعني در سال 1382، ايجاد فضاي رقابتي براي تعالي سازمانها، تشويق سازمانها به خود ارزيابي و شناخت نقاط قوت و زمينههاي قابل بهبود و ايجاد فضاي لازم براي تبادل تجربههاي موفق سازمانها را به عنوان اهداف اصلي خود معرفي كرد. در آن سال بسياري از سازمانهاي ايراني با مدل تعالي سازماني آشنايي نداشتند. چالشهاي عمدهاي كه سازمانهاي كشورمان با آن مواجه هستند، باعث شد تا مديران سازمانها در جستجوي راه حلهايي باشند تا در اعمال روشهاي مناسب مديريتي به آنها كمك كند و دستيابي به اهداف سازماني را تسهيل نمايد. امروز، به دنبال اجراي پنج دوره جايزه ملي بهرهوري و تعالي سازماني و فعاليتهاي وسيعي كه براي معرفي مدل تعالي سازماني صورت پذيرفته است، بسياري از رهبران سازمانهاي كشورمان مدل تعالي سازماني را به عنوان چارچوبي براي اعمال مديريت صحيح بر سازمان و ابزاري براي سنجش ميزان استقرار سيستمهاي مديريتي و شناخت نقاط قوت و زمينههاي قابل بهبود خود برگزيدهاند. دامنه آشنايي با مدل تعالي سازماني و بهرهگيري از آن براي برنامهريزي و اجراي برنامههاي بهبود در سازمانها رو به گسترش دارد و در اين ميان آشنايي با بهترين تجربهها اهميت فراواني پيدا ميكند. كتاب پيشگامان تعالي ضمن اينكه تلاش دارد تا در بخش نخست خود، اهم فعاليتها و تلاشهاي به عمل آمده طي سالهاي 1382 تا 1386 را مستند كند، موضوع معرفي سازمانهاي برتر را به عنوان هدف اصلي خود مدنظر داشته است. بيان ديدگاهها و برنامههاي اصلي سازمانهاي برتر در ارتباط با مدل تعالي سازماني و دستاوردهايي كه استقرار اين مدل در سازمان آنها به ارمغان آورده است، موضوع اصلي مصاحبههايي است كه با مديران عامل يا رهبران سازمانهاي برتر و مديران تعالي سازماني آنها به عمل آمده و مطالب بخش دوم اين كتاب را تشكيل ميدهد. براي تدوين اين بخش از كليه سازمانهايي كه طي سالهاي 82 تا 86 در جايزه ملي بهرهوري و تعالي سازماني شركت كرده و موفق شدهاند تا به يكي از سطوح تعالي (تنديسها، تقديرنامه براي تعالي و گواهي تعهد به تعالي) دست يابند، دعوت به عمل آمده است تا يافتههاي ارزشمند خود را براي درج در اين كتاب ارائه كنند تا به اين ترتيب اين تجربيات موفق جاودانه شده و در اختيار ساير مديران و رهبران سازمانهاي ايراني قرار گيرد. ناشر: انتشارات سرآمد (وابسته به موسسه مطالعات بهرهوري و منابع انساني) قيمت: 100.000 ريال علاقمندان به تهيه اين كتاب ميتوانند به نشاني خيابان شيخ بهايي جنوبي، خيابان ايرانشناسي، خيابان نهم، فروشگاه كتاب موسسه مطالعات بهرهوري و منابع انساني مراجعه و يا با شماره تلفن: 88604222 داخليهاي 1040 و 3043 تماس حاصل نمايند. |
 | راهنماي ارزيابي عملكرد سازمان بر اساس مدل تعالي EFQM هدف اين كتاب ايجاد يك راهنما براي ارزيابي عملكرد سازمان ها بر اساس رهيافت شبيه سازي و به كارگيري منطق رادار در اين رهيافت است. در اين كتاب خطوط راهنمايي براي ساختاردهي به اطلاعات بر مبناي منطق رادار در هر يك از زيرمعيارهاي مدل ارائه شده است كه حاوي نكات مفيد و ارزشمندي براي درك بهتر سازمان ها و ارزيابان از زيرمعيارهاي مدل، منطق رادار و آشنايي با فضاي كلي سازمان ها در هر يك از سطوح پنجگانه تعالي است كه مي تواند كمك به سزايي در افزايش دقت فرايند ارزيابي و امتيازدهي مي باشد. اين كتاب بر اساس تحقيقات گسترده دانشكده مديريت دانشگاه علوم و تكنولوژي منچستر انگلستان (UMIST) كه مبتني بر منابع متعددي از قبيل ديدگاه هاي صاحب نظران علوم مديريت كيفيت، مصاحبه با ارزياب هاي اروپا و نتايج خودارزيابي سازمان هايي كه توسط اين ارزيابان انجام شده بنا شده است. در راهنماهاي عرضه شده، تمركز بر روي تشريح كامل ويژگي هاي منطق رادار؛ نكات اصلي در امتيازدهي به بخش نتايج و توانمندسازها، معرفي سطوح مختلف تعالي و تشريح فضاي حاكم بر اين سازمان ها در هر يك از اين سطوح، معرفي ارتباطات دروني مدل تعالي EFQM در سطح زير معيارها، معرفي تجارب موفق سازمان هاي الگو و نهايتاً چگونگي بهره گيري از آنها به همراه مثال هايي از نحوه استقرار و ارزيابي و بازنگري رويكردها به كار گرفته شده در هر يك از زير معيارهاي مدل تعالي EFQM است. |
| تعالي سازمان ها الگوي تعالي بنياد اروپايي مديريت كيفيت (EFQM) الگوي تعالي EFQM چند سالي است جايگاه مناسبي در صنعت كشور پيدا كرده و از استانداردهاي قوي و برتر مدريت در صحنه هاي جهاني به شمار مي آيد. جمعي از مخاطبان اين كتاب كه احتمالاً با اين الگو از طريق مقاله يا كتاب هاي مشابه آشنايي دارند، مي دانند كه اين الگو براي تعالي سازمان ها از طريق پياده سازي چرخه هاي بهبود مستمر طراحي شده و هيچ گاه سازمان ها را ملزم به اجراي تكنيك يا ابزار خاص نمي كند، بلكه سازمان ها بايد از طريق شواهد ملموس به اين باور برسند كه در مسير تعالي قدم بر مي دارند. اما آنچه اين كتاب را متمايز م يكند نگاه كاربردي آن است. در اين كتاب با مثال هاي متنوع از سازمان هاي كوچك و بزرگ ممتاز- انتفاعي و غير انتفاعي – عمق مفاهيم بنيادي و معيارهاي ارزيابي الگوي تعالي شكافته شده و با آشكار كردن پيوند بين نتايج و توانمندسازهاي سازمان، راهكارهاي عملي براي رفع موانع بهبود ارائه مي شود و در تاليف اين كتاب از مجموعه اي از كتاب ها و سايت هاي مرجع استفاده شده است. اين كتاب ترجمه EFQM Advice Booklets است كه توسط موسسه مطالعات بهره وري و منابع انساني منتشر شده است. مطالعه اين كتاب به كليه مديران و كارشناسان سازمان ها كه قصد دارند مدل تعالي سازماني را در سازمان خود به كار بندند، توصيه مي شود. |
 | ويژه نامه سومين همايش تعالي سازماني ويژه نامه سومين همايش تعالي سازماني كه شامل مجموعه مقالات و معرفي شرکتهاي برتر سال 84 مي باشد در اسفند ماه سال 84 منتشر شد. اين ويژه نامه از سه بخش اصلي تشکيل شده است. در فصل نخست اين کتاب علاوه بر مقدمه، گزارش کامل همايش جايزه ملّي مشاهده ميشود. اين گزارش شامل سخنرانيهاي مهندس سيّد مسعود همايونفر دبير سومين همايش تعالي سازماني و رئيس موسسه مطالعات بهرهوري و منابع انساني، مهندس اشرف سمناني رئيس کميته راهبري جايزه ملّي، مهندس خليلي رئيس كميته داوري جايزه ملّي، دکتر منوچهر نجمي عضو کميته علمي جايزه ملّي، مهندس محمد حسن عرفانيان عضو كميته داوري جايزه ملّي، دكتر پوريان عضو كميته داوري جايزه ملّي و مهندس علي اصغر آزادي عضو كميته علمي جايزه است.فصل دوم ويژه نامه به سازمانهاي برتر منتخب سومين دوره جايزه ملّي بهرهوري و تعالي سازماني اختصاص يافته است. |
 | پرسشنامه خودارزيابي بر اساس مدل تعالي EFQM اين پرسشنامه به منظور كمك به سازمان ها براي تعيين موقعيت خود در مقايسه با مدل تعالي سازماني، طراحي شده است. پرسشنامه حاضر بر مبناي يك روش تجربه شده، براي ارزيابي وجوه مختلف سازماني شكل گرفته است كه روي هم رفته تعالي سازمان را بر حسب توانمندي ها و دستاوردهاي سازماني به نمايش مي گذارد. در پرسشنامه حاضر، تعالي در بعدي وسيع در نظر گرفته شده و صرفاً به وجوه سيستم هاي مديريت كيفيت( مانند ISO 9000) محدود نمي شود. نكته ديگري كه در اين پرسشنامه در نظر گرفته مي شود زمينه هايي مانند اثربخشي روش هاي اجرايي، دستيابي به بهبود مستمر در محصولات و خدمات و همچنين نحوه استفاده و توسعه كاركنان سازمان در راستاي حصول اهداف و نتايج متعالي مي باشد. |
 | راهنماي متقاضيان وزارت صنايع و معادن با هماهنگي ساير ارگانهاي ذيربط، جايزة ملّي بهرهوري
و تعالي سازماني را به منظور ارتقاي سطح مديريت سازمانها، استقرار
سيستمهاي مديريت كيفيت، افزايش بهرهوري و گسترش مفاهيم تعالي سازماني در بخش صنعت و معدن به اجرا ميگذارد. در اين راستا مجري طرح
اقدام به چاپ راهنماي متقاضيان نموده كه شامل: اهداف و اركان ، ارزشها و
مفاهيم بنيادي، معيارها و امتيازها، خودارزيابي،سطوح تعالي، چگونگي تقاضا و
مقررات عمومي و فرمهاي تقاضاي شركت در فرآيند جايزة ملّي بهرهوري و
تعالي سازماني ميباشد. مطالعة دقيق و پيروي از دستورالعملهاي اين راهنما
به كليه متقاضيان حضور درفرآيند جايزه ملّي بهرهوري و تعالي سازماني توصيه
ميگردد. |
 | پيشگامان تعالي
|
کتاب پيشگامان تعالي که مجموعه مقالات و سخنرانيهاي نخستين همايش تعالي سازماني و معرفي شرکتهاي برتر سال 82 مي باشد، در اسفند ماه سال 82 منتشر شد.
ويژه نامه از سه بخش اصلي تشکيل شده است. در فصل نخست اين کتاب علاوه بر مقدمه، گزارش کامل همايش جايزه ملّي مشاهده ميشود. اين گزارش شامل سخنرانيهاي وزير صنايع و معادن، مهندس سيّد مسعود همايونفر دبير نخستين همايش تعالي سازماني و رئيس موسسه مطالعات بهرهوري و منابع انساني، مهندس اسحاق حسيني رئيس سازمان ملّي بهرهوري ايران و مهندس اشرف سمناني رئيس کميته راهبري جايزه ملّي، دکتر منوچهر نجمي عضو کميته علمي جايزه ملّي و دکتر مشايخي عضو کميته داوري جايزه ملّي است.
فصل دوم ويژه نامه به سازمانهاي برتر منتخب نخستين دوره جايزه ملّي بهرهوري و تعالي سازماني اختصاص يافته است. شرکتهاي برتر نخستين دوره در قالب گزارش، مصاحبه با مديرعامل يا مصاحبه با مديران تعالي و دستاندرکاران اجراي مدل تعالي در سازمان ذي ربطشان، به تشريح تجربه خود در زمينه اجراي مدل، موانع و مشکلاتشان در اين زمينه، و همچنين دستاوردهاي مثبت حاصل از اين اقدام پرداختهاند.
نکته قابل توجه در مجموعه اين گفتوگوها، تشريح دلايل اقبال مديران اين شرکتها به استفاده از مدل تعالي سازماني است. هر يک از اين واحدها، از مسيرهايي متفاوت به سوي استفاده از مدل جلب شدهاند و ذکر مجموعه اين تجارب، توضيح و پاسخ مناسبي را براي سؤال ”چرايي استفاده شرکتهاي ايراني از مدل تعالي” فراهم ميکند.
فصل سوم، مصاحبه و گزارش نهايي از شرکتهاي برتر نخستين ميباشد. امتياز اين ويژه نامه، جمعآوري مجموعهاي از تجارب موفق در اجراي مدل تعالي سازماني در کشور در کنار يکديگر است. اهداف اين شرکتها به انضمام عوامل موفقيت آنها نيز به ضميمه آورده شده است.
|
|
|
|
 | در مسیر تعالی دبیرخانه جایزه ملّی بهره وری و تعالی سازمانی به مناسبت نخستین همایش تعالی سازمانی این ویژه نامه را منتشر کرده است. این ویژه نامه با پرداختن به موضوعاتی نظیر تاریخچه و تشریح مدل های تعالی سازمانی، مزایای بکارگیری مدل ها و مبانی جایزه های مختلف، تشریح فرایند جایزه ملّی بهره وری و تعالی سازمانی و ارائه فعالیت ها و اقدامات انجام شده در این راستا از زبان دست اندرکاران اجرای نخستین دوره منبع بسیار خوبی برای علاقمندان به موضوع تعالی سازمانی می باشد. |
 | مدل سرآمدی EFQM مدل های سرآمدی (تعالی) کسب و کار، الگويی از يک سازمان ارايه می کنند که در ايده و عمل، سرآمدسازمان های ديگر است و نشان می دهد در فضای رقابتی برای رشد، ماندگاری و برتری، چگونه بايد عملکرد. امروزه اکثر کشورهای جهان با تکيه بر اين مدل ها، جوايزی را اعطاء می کنند که محرک بنگاه ها، برای حرکت به سوی سرآمدی و ثروت آفرينی است. در بين اين مدل ها، مدل اروپايی EFQM، عموميت بيشتری در سطح جهان يافته و الگوی بسياری از کشورها در طراحی جوايز ملی بوده است. ابتکار ارزشمند وزارت صنايع و معادن در طراحی و اعلام عمومی طرح اعطاء جايزه ملی بهره وری و تعالی سازمانی در بخش صنعت و معدن و تلاش هاي مؤسسه مطالعات بهره وری و منابع انسانی، گامی جدیدر جهت ايجاد يک مدل سرآمدی ايرانی است. از آن جا که مدل ايرانی تعالی سازمانی از بسياری جهات به مدل اروپايی نزديک و همگراست، آشنايي دقيق با آن برای جستجوگران سرآمدی، ضروری به نظر می آيد.مطالعه اين کتاب به تمامی آنهايی که می خواهند در مسير تعالی سازمان خود گام بردارند، توصيه می شود.
|
 | پرسشنامه ارزيابي عمومي اين پرسشنامه كه در چارچوب ارزيابي عمومي شركتها تهيه شده، روش مناسبي براي ارزيابي كليه شركتهاو بنگاهها به شمار ميرود. از بين روشهاي مختلف ارزيابي عملكرد، روش پرسشنامه به لحاظ سادگي و سرعت عمل، به ويژه براي بنگاههايي كه آشنايي كمتري با مدلهاي تعالي سازماني دارند و علاقهمند به برداشتن گامهاي نخست در مسير تعالي هستند، مناسبترين روش است. بنگاههايي كه براي ارزيابي سيستمي خود روش پرسشنامه را به كار ميگيرند، با اجراي پروژههاي بهبود ميتوانند به تدريج از ساير روشهاي كاملتر بهره برده و به اين ترتيب سازمان خود را براي دست يابي به مراحل بالاتر تعالي به ويژه رقابت براي دستيابي به جايزه ملّي بهرهوري و تعالي سازماني آماده كنند. باتوجه به اينكه كاربرد اين پرسشنامه در ارزيابي سازمان ها و شركتها، مبتني بر اين است كه هر يك از مديران ارشد ومديران مياني ، مستقلاً نسخه اي از آن را در اختيار داشته باشند تا براساس شناختي كه از سازمان متبوع خود دارند، نسبت به تكميل پرسشنامه و سپس امتياز دهي اقدام نمايند، لذا توصيه ميشود كه شركتها و سازمانها نسبت به تهيه نسخههاي پرسشنامه، متناسب با تعداد مديران ارشد و مياني خود اقدام كنند. |
| | |
 | کتابچه ارزیابی کتابچه ارزیابی برای ارزیابی سازمان هایی که در فرآیند جایزه ملی بهره وری و
تعالی سازمانی شرکت کرده اند تهیه شده است تا به عنوان ابزاری برای
ارزیابی اظهارنامه ها و تعیین نقاط قوت، زمینه های قابل بهبود و نکات مهم
بازدید از محل ، در اختیار ارزیابان و ارزیابان ارشد قرار گیرد .متن کامل معیارها ،
زیرمعیارها ، و نکات راهنما نیز در کنار جداول ارزیابی و امتیازدهی آمده استتا
امکان مراجعه سریع ارزیابان را فراهم سازد .
|
 | نظامنامه جایزه ملّی بهره وری و تعالی سازمانی مفاد این نظامنامه خطوط کلی و محورهای اصلی را برای اجرای این طرح در سه بخش تعاریف و دامنه شمول، ارکان طرح اعطای جایزه و وظایف آنها و فرایند اجرایی تشریح می کند. |
 | سمينار آشنايی با جايزه ملی بهره وری و تعالی سازمانی
جايزه ملی بهره وری و تعالی سازمانی
تعالی سازمانی و کاربرد آن
مدل تعالی سازمانی (مدل جايزه ملی بهره وری و تعالی سازمانی )
خود ارزيابی برخی نتايج بدست آمده
سطوح تعالی و فرآيند تقاضا
دبيرخانه جايز ملی بهره وری و تعالی سازمانی |
 | نشريه آموزش هماهنگ نشریه آموزش هماهنگ، نشریه تخصصی مؤسسه مطالعات بهره وری و منابع انسانی می باشد که با همکاری مدیران و کارشناسان با تجربه مؤسسه در زمینه های مدیریت کیفیت، ارتقاء بهره وری و معرفی سیستم های نوین مدیریتی به سازمان ها و صنایع کشور منتشر می شود. |
| خبرنامه جایزه ملّی بهره وری و تعالی سازمانی به منظور انعکاس اخبار و رویدادهای مرتبط با جایزه ملّی بهره وری و تعالی سازمانی انتشار خبرنامه در دستور کار دبیرخانه قرار گرفته است. این خبرنامه با هدف اطلاع رسانی مناسب پیرامون موارد مرتبط با متقاضیان جایزه ملّی، تشریح فعالیت های دبیرخانه جایزه، معرفی تجربه های موفق و شرکت های برتر حاضر در این فرآیند و گسترش مفاهیم تعالی سازمانی در بین شرکت ها و به صورت ماهنامه منتشر می شود.
|